Wat is hooggevoeligheid?

De Amerikaanse psychologe Elaine Aron introduceerde eind vorige eeuw de begrippen "hoogsensitiviteit" en "Highly Sensitive People" (HSP). Bij hoogsensitieve mensen zijn de zintuigen relatief sterk gevoelig voor prikkels en is de verwerking van de prikkels gedetailleerder en meer intens. Door deze “gave om op te merken” komt er veel van de buitenwereld naar binnen. De buitenwereld trekt aandacht, dringt binnen en beïnvloedt.
Dat kan in twee opzichten lastig zijn. Het kost tijd en energie om al die prikkels en indrukken te verwerken. Tegelijkertijd vraagt het meer moeite om toe te komen aan jezelf, je eigen mening, gevoelens, gedachten: je eigen "binnenwereld”.
Het Engelse "sensitive" wordt in het Nederlands vertaald als "gevoelig". De betekenis van het Nederlandse "voelen" is echter breder dan de zintuigelijke waarneming. Bij HSP coaching worden hooggevoeligheid en hoogsensitiviteit door elkaar heen gebruikt voor dezelfde eigenschap.

"het was een bevrijding dat Luc precies begreep waar ik het over had"
(Daniëlle, administratief medewerker, 42)

Welke kenmerken horen bij hooggevoeligheid?

Een kleine greep van eigenschappen waarin hoogsensitieve mensen zich kunnen herkennen:
Je leeft je gemakkelijk in, bent gevoelig voor sferen. Je houdt van schoonheid en subtiliteit. Je voelt je prettig bij een dienende of adviserende rol, geeft graag liefde en zorg aan anderen. Je stelt jezelf niet centraal, je bent meegaand. Je hebt interesse in alles wat je vrijmaakt van de prikkels: stilte, ruimte, natuur, spiritualiteit. Je kunt goed verbinden.

 

Als de last vermindert, krijgen je positieve kanten meer de ruimte. Je bent waarschijnlijk nauwkeurig, betrokken, inlevend, zorgzaam. Je houdt ervan om kwaliteit te leveren, doeltreffend te zijn, het liefst op een eerlijke manier. Je bent een verbindende schakel, een goede adviseur en een aangename collega. Dat kan en mag (weer) bloeien.

 

De andere kant kan zijn:
Je houdt niet van (onnodige) geluiden, fel licht enzovoorts. Je voelt je onbegrepen omdat anderen niet hetzelfde zien/horen/voelen. Je kijkt de kat uit de boom. Je bent gemakkelijk te beïnvloeden, je begrijpt (te?) veel. Je voorkeur voor kwaliteit kan leiden tot perfectionisme, traagheid of instabiliteit.
Je kan van slag raken van kantoortuinen, nachtdiensten of tijdsverschillen. Je bent niet op je best als je wordt getest of beoordeeld. Het is lastig om een structuur te maken en je daaraan te houden en last but not least: je hebt moeite met afscheid nemen, loslaten.

"Ik ben aan de slag gegaan met het uiten van mijn eigen gevoelens en wensen en heb gemerkt dat dit tot positieve resultaten kan leiden. Het lukt mij beter om meer in het moment mijn gevoel te herkennen en te reageren. Ik ben daar heel blij mee. "
(Anja, 47)